Κεντρική Θέρμανση

Η κεντρική θέρμανση είναι η ποιο διαδεδομένη μέθοδος θέρμανσης των οικιών. Βασίζεται στην ιδέα της χρήσης μία μόνο συσκευής καύσης (τον καυστήρα) για την θέρμανση των χώρων, την θέρμανση νερού χρήσης ή και άλλες εφαρμογές.

Μπορεί να εφαρμοστεί από μικρούς χώρους ή ένα μόνο σπίτι έως σε μεγάλα συγκροτήματα όπως πολυκατοικίες ξενοδοχεία δημόσιοι χώροι κλπ. Η χρήση μιας μόνο συσκευής καύσης για την θέρμανση ενός μεγάλου αριθμού καταναλώσεων είναι ποιο ασφαλής διότι μειώνει την πιθανότητα πυρκαγιάς, δεν καταναλώνει το οξυγόνο των χώρων που θερμαίνονται και είναι ποιο εύκολα ελεγχόμενη.

Στο παρακάτω σχήμα φαίνεται μια τυπική δομή μιας εγκατάστασης κεντρικής θέρμανσης.

Ο καυστήρας χρησιμοποιώντας καύσιμο από την δεξαμενή θερμαίνει μέσω του λέβητα, νερό. Το θερμό νερό στη συνέχεια διοχετεύεται σε ένα δίκτυο σωληνώσεων το οποίο διανέμει το νερό στους χώρους στους οποίου απαιτείται θερμότητα. Η κυκλοφορία του νερού στο δίκτυο συνήθως υποβοηθάτε από μια αντλία, τον κυκλοφορητή. Ποιο σπάνια η ροή του νερού μπορεί να είναι και ελεύθερη.

Σε κάθε χώρο ανάλογα με την απαιτούμενη χρήση υπάρχουν οι κατάλληλοι εναλλάκτες (σώματα καλοριφέρ, μπόιλερ κλπ) οι οποίοι μεταφέρουν την θερμότητα του νερού στον αέρα του χώρου, στο νερό χρήσης ή όπου αλλού χρειάζεται. Το ψυχρότερο πλέον νερό επιστρέφει στη συνέχεια στον καυστήρα για να αναθερμανθεί. Υπάρχει δυνατότητα αρκετής παραμετροποίησης των εγκαταστάσεων κεντρικής θέρμανσης ανάλογα με τις ανάγκες και την τεχνολογία που χρησιμοποιείται.

Λεβητοστάσιο

Σε περίπτωση που η θερμική ισχύς της εγκατάστασης είναι μεγαλύτερη από 40.000 kcal/h, νομοθετικά, απαιτείται να υπάρχει για την εγκατάσταση ένας ειδικός χώρος ο οποίος ονομάζεται λεβητοστάσιο. Το λεβητοστάσιο τυπικά περιέχει τον καυστήρα, τον λέβητα την δεξαμενή καυσίμων, τον κυκλοφορητή και άλλες διατάξεις ασφαλείας ή λειτουργίας. Τα λεβητοστάσια κατασκευάζονται στα υπόγεια των κτηρίων. Υπό ειδικές προϋποθέσεις μπορεί να κατασκευαστούν στο δώμα (με εξαίρεση την δεξαμενή καυσίμων)

Για κάθε λεβητοστάσιο υπάρχει μια σειρά κανονισμών οι οποίες προβλέπουν τις απαραίτητες διαστάσεις του, τον χώρο που πρέπει να απέχουν οι διάφορες συσκευές κλπ. Επειδή όμως βρισκόμαστε στην Ελλάδα την χώρα με την περισσότερη νομοθεσία και ταυτόχρονα ανομία, οι κανονισμοί λίγο τηρούνται, ειδικά σε πολυκατοικίες.

Σε κάθε σπίτι η πολυκατοικία, καλό θα ήταν να ακολουθούνται κάποιοι βασικοί κανόνες:

• Ο χώρος του λεβητοστασίου να είναι κατάλληλα διαστασιολογημένος και σωστά διαμορφωμένος ώστε να μπορεί να γίνεται η συντήρηση και οι εργασίες άνετα και χωρίς κίνδυνο.
• Το λεβητοστάσιο είναι χώρος υψηλού κινδύνου πυρκαγιάς. Καλό είναι να μην χρησιμοποιείται και ως αποθήκη με εύφλεκτα αντικείμενα (ρούχα, βιβλία, ξύλα κλπ). Αν δεν υπάρχουν τα απαιτούμενα από την νομοθεσία μέσα ενεργής πυροπροστασίας, ας υπάρχει τουλάχιστον ένας λειτουργικός πυροσβεστήρας CO2.
• Το λεβητοστάσιο είναι χώρος καύσης. Η καύση απαιτεί οξυγόνο και άρα σωστό εξαερισμό. Ο σωστός εξαερισμός γίνεται με 2 τουλάχιστον ανοίγματα (ένα για την εισαγωγή και ένα για την εξαγωγή του αέρα) με μέγεθος αρκετό να χωράει ένα χέρι. Ο αέρας που εισέρχεται και εξέρχεται από το λεβητοστάσιο πρέπει να είναι από εξωτερικό χώρο. Δεν πρέπει να περνάει από άλλους χώρους του κτηρίου. Μηχανικός αερισμός (με ανεμιστήρα) απαγορεύεται διότι μπορεί να δημιουργήσει υποπίεση και κατά συνέπεια ατελή καύση.
• Τα ποντίκια, οι αράχνες, οι κατσαρίδες και τα σκουπίδια στο πάτωμα δεν βελτιώνουν την απόδοση καμίας συσκευής. Αντίθετα η απουσία τους μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη ατυχημάτων και ακόμα και να βελτιώσει τις αποδόσεις του καυστήρα. Ειδικά αν κάτι από τα παραπάνω μπλοκάρει τις οπές εξαερισμού.
  
  Βέβαια πολλοί θα πουν, εδώ δεν υπάρχει χρόνος να καθαρίσουμε το σπίτι μας, τώρα θα πρέπει να καθαρίζουμε και το λεβητοστάσιο? Σαφώς και όχι.

Αποθήκευση καυσίμων.

Η αποθήκευση των καυσίμων συνήθως γίνεται εντός του λεβητοστασίου. Σε εγκαταστάσεις με ισχύ άνω των 125.000 Kcal/H απαιτείται ξεχωριστός χώρος αποθήκευσης καυσίμων με κατάλληλο εξαερισμό, σύστημα πυροπροστασία και πυρανίχνευσης κλπ.

Για τα υγρά καύσιμα και συγκεκριμένα για το πετρέλαιο χρησιμοποιούνται δεξαμενές μεταλλικές ή πλαστικές.

Όλες οι δεξαμενές πετρελαίου πρέπει να διαθέτουν:

• Σωλήνα εξαερισμού από το υψηλότερο σημείο της δεξαμενής.
• Σωλήνα πλήρωσης πετρελαίου.
• Δείκτη στάθμης πετρελαίου.
• Διάταξη εκκένωσης της δεξαμενής από το κατώτερο σημείο της με βαλβίδα.
• Ανθρωποθυρίδα.

Οι δεξαμενές πρέπει να στηρίζονται σταθερά σε μεταλλική βάση.

Πλεονεκτήματα μειονεκτήματα μεταλλικών – πλαστικών δεξαμενών.

	Μεταλλικές δεξαμενές	Πλαστικές δεξαμενές.
Διάβρωση	*(1)
Εξωτερική τοποθέτηση
Μηχανικές Καταπονήσεις
Ευκολία τοποθέτησης/ μεταφοράς
Στατικός ηλεκτρισμός	*(2)
Υψηλή Θερμοκρασία
Μεγάλο Μέγεθος δεξαμενής
Τιμή

*1 Με σωστή προστασία ή κατάλληλο υλικό, οι μεταλλικές δεξαμενές έχουν καλή αντοχή στην διάβρωση.
*2 Με σωστή γείωση.

Καύσιμα.

Το ποιο διαδεδομένο καύσιμο εγκατάστασης κεντρικής θέρμανσης είναι το πετρέλαιο. Τα τελευταία χρόνια και λόγω αύξησης της τιμής του έχουν διαδοθεί αρκετά τα καύσιμα φυτικής προέλευσης όπως το πελλετ, τα ξύλα ο πυρήνας ελιάς κλπ.

By Saintfevrier - δημιουργία του χρήστη που το επιφόρτωσε, Ελεύθερη χρήση, https://el.wikipedia.org/w/index.php?curid=63070

Σε περιοχές όπου υπάρχει διαθέσιμο δίκτυο, το φυσικό αέριο αποτελεί μια καλή εναλλακτική λύση.

Κάθε είδος καυσίμου απαιτεί τον δικό του τρόπο καύσης και άρα διαφορετικό καυστήρα.

Στην βόρεια Ελλάδα σε περιοχές κοντά στα λιγνιτικά εργοστάσια της ΔΕΗ και συγκεκριμένα στις πόλεις της Κοζάνης, Πτολεμαΐδας, Αμύνταιου, Φιλώτα, Μεγαλόπολης και των Σερρών υπάρχει δίκτυο τηλεθέρμανσης. Στα εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρισμού ο λιγνίτης θερμαίνει νερό το οποίο μετατρέπεται σε υπέρθερμο ατμό. Ο ατμός υπό υψηλή πίεση οδηγείται σε ατμοστρόβιλους οι οποίο παρέχουν την κίνηση για τις γεννήτριες ηλεκτρισμού. Ο ατμός στη συνέχεια έχοντας ακόμα αρκετά υψηλή θερμοκρασία (120-140^οC) θερμαίνει νερό το οποίο μέσω του δικτύου τηλεθέρμανσης διανέμεται στις πόλεις. Σε κάθε εγκατάσταση κεντρικής θέρμανσης αντί του καυστήρα και του λέβητα υπάρχει εναλλάκτης ο οποίος χρησιμοποιεί το ζεστό νερό του δικτύου της τηλεθέρμανσης για να θερμάνει το νερό στο τοπικό δίκτυο της εγκατάστασης.

Για κάθε καύσιμο υπάρχει η θερμογόνος δύναμή του. Η θερμογόνος δύναμη είναι η ενέργεια που απελευθερώνεται κατά την πλήρη καύση μιας μονάδας μάζας του καυσίμου. Η μονάδα μάζας συνήθως είναι το κιλό (kg). Για αέρια ή υγρά καύσιμα μπορεί επίσης να χρησιμοποιείται το λίτρο (lt) και το κυβικό μέτρο (m³). Η θερμογόνος δύναμη μας δίνει ένα μέτρο του πόσο ενεργειακά πλούσιο είναι ένα καύσιμο.

Με βάση τον παρακάτω πίνακα μπορούμε να σχηματίζουμε μια εικόνα για την θερμογόνο δύναμη κάθε καυσίμου. Να σημειωθεί ότι οι τιμές αυτές αποτελούν μια ένδειξη. Η πραγματική θερμογόνος δύναμη μπορεί να διαφέρει ακόμα και στο ίδιο το καύσιμο ανάλογα με την ποιότητά του. Επίσης υπάρχει η κατώτερη και η ανώτερη θερμογόνος δύναμη. Για τα καύσιμα θα μιλήσουμε αναλυτικά σε άλλο άρθρο.